29.01.2004 tarihli ve 5084 sayılı yatırımların ve istihdamın teşviki ile bazı kanunlarda değişiklik ile ilgili(gd)

KEMAL SAĞ (Adana)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; sözlerime başlarken, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Söz alış nedenim, yatırımcılarımızın isyanına neden olan ve gün geçtikçe aldığı tepki artan, 5084 sayılı Yatırımların ve İstihdamın Teşviki ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun ve uygulamasıdır.

Bilindiği üzere, bu yasa, 2001 yılı için, fert başına millî geliri 1 500 doların altında kalan 36 ilimizi kapsıyor.

Söz konusu illerde yapılacak yatırımlarda, vergi, sigorta primi, enerji indirimi, bedelsiz arsa ve arazi temini konularında beş yıllık bir dönem için teşvik veriliyor. Yasa kapsamına giren 36 ilde, kesin olmayan bilgilere göre, toplam 100 civarında başvuru yapılmış, 5 ilde 8-10 başvuru mevcut iken, 6 ilde hiç müracaat olmamıştır. Yani, bu haliyle, yasa, beklenen sonucu vermekten uzak kalmıştır.

Seçim bölgem olan Adana'da, yatırımcıların ve iş çevrelerinin her şeyi unutup "bu Teşvik Yasası ve uygulaması bizi bitirecek" diye hayıflandıklarını üzüntüyle gördüm. Görüştüğüm işadamları ve sanayiciler, özetle, bir, teşviklerin sadece millî gelir kriterine bağlanmasının yanlış olduğunu, iki, geri kalmış yörelerde yatırımların teşvik edilmesi düşünülürken tersi olabileceğini, gelişmiş illerin bile çok olumsuz etkilenebileceğini, yasadan yararlanan iller arasında dengesizlik olacağını ve yararlanmayan iller açısından da haksız rekabet olacağını dile getirdiler ve ciddî şekilde eleştirdiler.

Değerli milletvekilleri, iyi bir teşvik uygulaması için, öncelikle, ülke genelinde yatırımları planlayan yeni bir organ oluşturulmalı veya DPT bünyesindeki bu konuya ilişkin "teşvik uygulama birimi" mutlaka etkinleştirilmelidir.

Bu yapı içerisinde, sanayi odası, ticaret odası, ticaret borsası, ziraat odası, mühendis odaları, belediye ve ilgili kamu kurumlarının da temsilcileri yer almalıdır.

Bu birim, ilk aşamada, öncelikle teşvik edilmesi gerekli sektör ve ürünleri belirlemeli, altyapı ve pazarlama, hatta, dışpazar olanaklarını araştırmalı ve buna göre, hangi ürünün daha verimli ve pazarlanabilir olacağı belirlenmeli; bunun ardından da, bu yatırımların hangi bölgede yapılması gerektiği tespit olunmalıdır.

İkinci aşamada, kalkınmada öncelik verilecek yöreler ağırlıklı olmak üzere, ülkemizin genel ekonomik yararları gözardı edilmeksizin, teşviklerin nasıl, ne zaman, hangi bölgelere verileceğine ilişkin esas ve kriterler belirlenmeli ve teşvik yasası buna göre oluşturulmalıdır. Kişi başına millî gelir gibi tek bir kriteri esas alarak bölgesel dengeleri ve ekonominin gereklerini gözardı etmek, kısacası "ben yaptım oldu" demek doğru değildir.

Ayrıca, yeni yasada şu hususlar dikkate alınmalıdır:

1- Teşvikler, haksız rekabeti artırıcı nitelikte olmamalıdır.

2- Teşvikler, bölgesel dengesizlikleri giderici nitelikte olmalıdır.

3- Yatırımların gerçekleştiği oranda kullandırılmalıdır.

4- Teşvikler, parası olan insanları yatırıma yöneltmeli, paradan para kazanmanın önü kesilmeli ve paranın üretime yönelmesi sağlanmalıdır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; şu anda, Adana'da yatırıma başlamış ve hatta tamamlamış birçok sanayici, fabrikalarını bu haliyle Osmaniye'ye taşımayı planlıyor. Birçok fabrika inşaatının da bu haliyle atıl kalacağını ilgililer üzüntüyle ifade ettiler. Tüm bunlar, istihdama darbe vuracağı gibi, Adana ekonomisine de zarar verecektir. Diğer bazı illerin durumu da bundan pek farklı değildir; Kahramanmaraş, Gaziantep, Mersin, Hatay, Bolu gibi.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Sağ.

KEMAL SAĞ (Devamla)Bir ili kalkındıralım derken, bir başka ili batırmaya kimsenin hakkı yoktur diye düşünüyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; seçim arifesinde seçmene mesaj amacıyla çıkarılan ve sakıncaları bugün açıkça ortaya çıkan bu yasa, daha fazla haksızlığa meydan vermeden, behemehal yürürlükten kaldırılmalıdır. Bunun yerine, yukarıda belirttiğim kriterlere uygun yeni bir teşvik yasası, bir an önce çıkarılmalıdır. Aksi takdirde, kaş yapalım derken göz çıkarmış olacağız.

Ülke ekonomisi için yarar sağlayacağına inandığımız yeni bir teşvik yasasının çıkarılmasında Cumhuriyet Halk Partisinin de destek olacağını ifade ediyor, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum. (Alkışlar)