Basın kanunu tasarısı ile avrupa birliği uyum ve adalet komisyonu raporu (s.s.456)

YAKUP KEPENEK (Ankara)Alkışa hiç gerek yok; gecenin bu saatinde, zamanınızı çok almayacağım; hepinizi, saygıyla, sevgiyle selamlıyorum.

Bu yıl, basın meslek ilkelerinin onbeşinci yılı. Basın Konseyi tarafından 1989 yılında yayımlanan basın meslek ilkeleri şunlar:

"İletişim özgürlüğünü ülkemizde insanca yaşamanın, saydam bir yönetime kavuşmanın ve demokratik sistemin temel koşulu sayan biz gazeteciler:

Kanun koyucunun veya öteki kurum ve kişilerin, iletişim özgürlüğünü kısıtlamalarına, her zaman ve her yerde karşı çıkacağımıza kendi özgür irademizle söz vererek,

İletişim özgürlüğünü, halkın gerçekleri öğrenme hakkının bir aracı sayarak,

Gazetecilikte temel işlevin, gerçekleri bulup, bozmadan, abartmadan kamuoyuna yansıtmak olduğunu gözönünde tutarak,

Basın Konseyinin kendi çalışmaları üzerinde hiçbir dış müdahaleye izin vermeme kararlılığını vurgulayarak,

Yukarıdaki bölümü de içeren basın meslek ilkelerine uymayı, sözünü ettiğimiz temel inançlarımızın bir gereği saydığımızı, kamuoyu önünde açıklarız.

1- Yayınlarda, hiç kimse, ırkı, cinsiyeti, yaşı, sağlığı, bedensel özrü, sosyal düzeyi ve dinî inançları nedeniyle kınanamaz, aşağılanamaz.

2- Düşünce, vicdan ve ifade özgürlüğünü sınırlayıcı, genel ahlak anlayışını, din duygularını, aile kurumunun temel dayanaklarını sarsıcı ya da incitici yayın yapılamaz.

3 - Kamusal bir görev olan gazetecilik -bu çok önemli- ahlaka aykırı özel amaç ve çıkarlara alet edilemez.

4 - Kişileri ve kuruluşları, eleştiri sınırlarının ötesinde, küçük düşüren, aşağılayan veya iftira niteliği taşıyan ifadelere yer verilemez.

5 - Kişilerin özel yaşamı, kamu çıkarlarının gerektirdiği durumlar dışında yayın konusu olamaz.

6 - Soruşturulması gazetecilik olanakları içinde bulunan haberler soruşturulmaksızın veya doğruluğuna emin olunmaksızın yayımlanamaz.

7 - Saklı kalması kaydıyla verilen bilgiler kamu yararı ciddî bir biçimde gerektirmedikçe yayımlanamaz.

8 - Bir basın organının dağıtım süreci tamamlanmadan, o basın organının özel çabalarla gerçekleştirdiği ürün, bir başka basın organı tarafından, kendi ürünüymüş gibi kamuoyuna sunulamaz. Ajanslardan alınan özel ürünlerin kaynağının belirtilmesine özen gösterilir.

9 - Suçlu olduğu yargı kararıyla belirlenmedikçe, hiç kimse, suçlu ilan edilemez.

10 - Yasaların suç saydığı eylemler, gerçek olduğuna inandırıcı makul nedenler bulunmadıkça kimseye atfedilemez.

11 - Gazeteci, kaynaklarının gizliliğini korur; kaynağın, kamuoyunu kişisel, siyasal, ekonomik ve başka nedenlerle yanıltmayı amaçladığı haller bunun dışındadır.

12 - Gazeteci, görevini, taşıdığı sıfatın saygınlığına gölge düşürebilecek yöntem ve tutumlarla yapmaktan sakınır.

13 - Şiddet ve zorbalığı özendirici, insanî değerleri incitici yayın yapmaktan kaçınılır.

14 - İlan ve reklam niteliğindeki yayınların bu nitelikleri tereddüte yer bırakmayacak şekilde belirtilir.

15 - Yayın tarihi için konan zaman kaydına saygı gösterilir.

16- Basın organları, yanlış yayımlardan kaynaklanan cevap ve tekzip hakkına saygı duyarlar."

Bu yasanın, bu ilkeler doğrultusunda katkı yapmasını ve hayırlı olmasını diliyorum; teşekkür ediyorum, saygılar sunuyorum. (Alkışlar)