İç anadolu bölgesinde meydana gelen kuraklık hakkında

MEVLÜT AKGÜN (Karaman)Sayın Başkanım, teşekkür ediyorum.

Türk Dil Bayramı törenleri yaklaştığı için Karaman'a özel bir iltimas geçtiniz herhalde; bu anlayışınızdan dolayı teşekkür ediyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; son yıllarda Karaman İlimizde ve İç Anadolu Bölgesinde meydana gelen kuraklık ve alınması gereken tedbirler üzerinde söz almış bulunmaktayım.

Kıymetli arkadaşlar, ülkemizin tahıl ambarı olarak bilinen İç Anadolu Bölgesinde son yıllarda meydana gelen aşırı kuraklık ve mevcut su varlığının bilinçsiz kullanılması nedeniyle, tarım, âdeta, bitme noktasına gelmiştir. Öyle ki, daha on yıllar önce kuş cennetleri olarak adlandırılan birçok göl ortadan kaybolmuş, ırmaklar ve su toplulukları yok olmuştur. Bölgede topraklar çoraklaşmış ve çeşitli çevre felaketleri görülmeye başlanmıştır. Ovada yer yer çökmeler görülmektedir.

Ülkemiz, aslında, sanıldığının aksine, su zengini bir ülke değildir; çünkü, dünya ortalamasına göre bir ülkenin su zengini sayılabilmesi için kişi başına 10 000 metreküp suya ulaşması gerekirken, ülkemizde bu miktar 3 600 metreküptür. Türkiye'nin gelecek nesillere sağlıklı ve yeterli su bırakması için kaynaklarını çok iyi ve akılcı bir şekilde kullanması gerekir.

İç Anadolu Bölgesi kurak ve yarı kurak bir bölgedir. Türkiye'de yıllık yağış ortalaması 650 milimetreküp olmasına rağmen, İlimiz için bu değer 330 milimetreküptür. Son yıllarda ortalama yağış miktarının daha da düşmesi İlimizi ve bölgemizi kuraklık tehlikesiyle baş başa bırakmıştır. Öyle ki, 2005 yılında, Karaman merkez ve Ayrancı ile Kâzımkarabekir İlçelerinde kuraklık nedeniyle tarım ürünlerinde yüzde 50 civarında hasar meydana gelmiştir. Benzer hasarlar İç Anadolu Bölgesinin diğer kısımlarında da görülmektedir. Yağışların azlığı nedeniyle sulamaya ihtiyaç duyulmakta, sulamada ise, gerek yeraltı sulama yöntemine müracaat edilmesi gerekse suyun büyük oranda açık kanal sistemiyle kullanılması nedeniyle, zaten kıt olan su imkânları heba olmaktadır. Yeraltı sularında 1985-2005 yılları arasında 25 metreye varan azalmalar meydana gelmiştir. Diğer yönden, yeraltı sularının azalması ve açık kanallarla sulamanın yapılması nedeniyle, su, toprakla buluşmadan büyük oranda heba olmakta, toprak tuzlu suyla verimsizleşmekte, hem de çiftçinin üretim maliyeti oldukça artmaktadır. Ülkemizin büyük kaynaklarla hayata geçirmeye çalıştığı GAP Projesinin, daha şimdiden, açık sulamayla toprağa büyük zararlar verdiğini unutmamak gerekir.

Bütün bu olumsuzluklara rağmen, değerli arkadaşlar, kuraklık Türkiye'nin kaderi olmamalıdır. Kuraklığa karşı alınması gereken tedbirleri kısaca şöylece özetlemek istiyorum:

Türkiye'nin su varlığını tespit etmek, bu varlığın artırılmasını sağlamak ve ekonomik kullanılması için alınması gereken tedbirler ve ulusal su politikasını belirlemek için ulusal su konseyi oluşturulmalıdır.

Su kanunu çıkarılmalı ve Yeraltı Suları Kanunu günün ihtiyaçlarına göre yeniden düzenlenmelidir.

Meralar ve müsait alanlar, bir ulusal seferberlik çerçevesinde yeşillendirilmeli, yeşil bitki örtüsü ve ormanlarımız daha sert tedbirlerle korunmalıdır.

Sulama projelerine daha fazla kaynak aktarılmalıdır, biten projelerin verimliliği ve ıslahı mutlaka denetlenmelidir.

Çiftçimiz bilinçli su tüketimi konusunda eğitilmelidir. Özellikle "kapalı şebeke" dediğimiz yağmurlama ve damlama sistemlerine geçiş konusunda hem büyük kaynaklar aktarılmalı hem de bu sistem teşvik edilmelidir. Sadece açık kanal sistemlerini kapalı şebekeye döndürmek suretiyle, Türkiye, mevcut su varlığıyla 2 misli toprağı sulayabilecektir; çünkü, açık kanallarda 1 litre suyla 1 hektar alan sulanırken, kapalı sistemde 1 litre suyla 2 hektar alan sulanabilmektedir.

Kuraklık konusunda halkımız bilgilendirilmeli, kuraklık izleme ve uyarı merkezleri kurulmalıdır. Kuraklığa dayalı bitki çeşitleri ıslah edilmelidir. Alınacak tedbirlere rağmen kuraklıktan zarar gören çiftçinin mağduriyeti önlenmeli ve ihtiyaç duyduğu destekler sağlanmalıdır.

Tarımsal sulamada kullanılan elektrikteki KDV oranı indirilmelidir.

Ayrıca, tarımsal sulamaya yatırım yapan kuruluşlar arasında yetki kargaşasına mutlaka son vermeliyiz ve tüm yatırımlar tek elde toplanmalıdır.

Yeraltı kuyularına verilen ruhsatlar yeniden ele alınmalı, sadece kapalı şebekeye yetecek miktarda su alınmasını sağlayacak bir yöntem oluşturulmalıdır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

MEVLÜT AKGÜN (Devamla)Yeraltı kuyuları yeniden planlanmak suretiyle, eksik olan bölgelere yeni ruhsatlar verilmeli; ancak, kaçak ve bölge için fazla olan kuyular mutlaka kapatılmalıdır.

Bölgemize hayat verecek olan ve Göksu Nehrini bereketli ovamızla buluşturacak olan Mavi Tünel ve KOP Projesi, Sayın Başbakanımızın talimatıyla, geçen yıl yatırım programına girmiştir; ancak, bir yılı aşkın süredir ihale edilememiştir. Bu projenin bitirilmesi ve diğer önemli yerüstü sulama projelerinin de mutlaka hayata geçirilmesi gerekmektedir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Batılı araştırmacılar, çok yakında su savaşlarının çıkacağını söylemektedirler. Toprağına ve suyuna sahip çıkmayan toplumlar geleceklerini göremezler. Türkiye'nin kuraklık tehlikesine doğru hızla ilerlemekte olduğu dikkate alınarak, ulusal su politikasının oluşturulması zaruretini bir defa daha tekrar etmek suretiyle, Yüce Heyetinizi saygıyla selamlıyorum. Sayın Başkana da teşekkür ediyorum. (AK Parti sıralarından alkışlar)