Genel Kurul konuşması
Kars Milletvekili · CHP
Genel Kurul, 18. Birleşim · 1. yasama yılı · 7 Ocak 2003 · 587 kelime · yaklaşık 3 dakikalık okuma
Kaynak göster
Selami Yiğit (CHP), 7 Ocak 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 18. Birleşim oturumunda konuştu; konuşma 587 kelime.
Selami Yiğit (CHP, Kars). “Genel Kurul konuşması”. TBMM Genel Kurulu, 18. Birleşim tutanağı, 7 Ocak 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/selami-yigit-22-2003-01-07 (erişim: 1 Kasım 2026).
Konuşmanın tam metni
SELAMİ YİĞİT (Kars)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; hepinizi saygıyla selamlıyorum.
Sayın Başkanın bana tanıdığı bu kısa zaman diliminde, sizlere ilim Kars'ın içinde bulunduğu ağır koşullar hakkında bazı bilgiler sunmak istiyorum.
Kars'ın ve Kars halkının uzun yıllardır bir kadermişçesine yaşadığı bu koşullardan nasıl kurtulması gerektiği üzerine düşüncelerimi arz etmek istiyorum.
Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; uzun yıllar Doğu Anadolu Bölgemizin eğitim düzeyi en yüksek insanlarının yaşadığı, tarımsal üretimin ve hayvancılığın çok gelişmiş olduğu, kendi kendine yetebilen, hatta tarım ve hayvancılıkla ilgili önemli bir katmadeğer yaratan Kars İli, bugün, artık ekonomik anlamda geri kalmış, kişi başına düşen 712 dolarlık millî geliriyle gelişmişlik sıralamasında 73 üncü sıraya düşmüştür; her yıl yüzlerce aileyi büyük kentlere göç ettiren, hak etmediği acı bir kaderi yaşayan bir il durumuna düşmüştür. Kars İli, bugüne kadar işbaşına gelen hükümetlerin uyguladığı yanlış tarım ve hayvancılık politikaları sonucunda, doğunun birçok bölgesinde olduğu gibi, bugün bir ekonomik çöküntü içerisindedir. Bu durum Kars'ın ve Kars halkının kaderi değildir, olmamalıdır.
Bu olumsuz tablonun bir an önce değişmesi, ülkemizin doğusuna açılan bu tarihî kentin layık olduğu düzeye getirilmesi gerekmektedir. Bu da, ancak tarım ve hayvancılığa dayalı, tarımı ve hayvancılığı yeniden canlandıran, çağın gereklerine göre yeniden yapılandıran bir modelle, böyle bir projeyle mümkündür.
Değerli milletvekilleri, burada sizlere Kars'ta yapılan tarımsal üretime ilişkin bazı genel bilgiler vermek ve yapılması gerekenler hakkında görüşlerimi ortaya koymak istiyorum.
Devletimizin verilerine göre Kars'ta 341 000 hektar sulanılabilir tarım arazisi bulunmaktadır, yine aynı verilere göre, bu tarım alanının sulanabilen kısmı yalnızca 22 000 hektardır. Bunun oransal olarak ifadesi, Kars'ta tarım alanlarının yalnızca yüzde 7'sinin sulanabilmekte olmasıdır. Bu tablonun ortaya çıkardığı gerçek şudur. Bugüne kadar işbaşına gelmiş hükümetlerin basiretsiz politikaları ve Kars'ın yıllar yılı sahipsiz kalışı ve temsil sorunu binlerce hektar tarım alanının, verimsiz, çorak bir toprak parçasına dönüşmesine neden olmuştur. Oysaki, yine devletimizin bir kurumu olan Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğünün Kars için hazırladığı sulama projesi, bu sorunun çözümü için çok önemli bir adımdır. DSİ'nin, önincelemesi, planlaması, kesin projesi ve inşaatı devam eden bu yatırımlarının toplamı 141 000 hektar alanın sulanmasını sağlayacaktır. Proje kapsamında yapımı devam eden Selim-Bayburt barajı ve Arpaçay ikinci etap cazibe sulaması ile yapılması öngörülen Kars barajı, Digor pompaj sulaması, Alabalık barajı ve Katranlı barajlarının hayata geçirilmesi halinde, ülkemizin doğusunda, tarımsal üretim ve verimlilik açısından büyük bir atılımın ortaya çıkacağı bir gerçektir. Böylece, Kars'ta, Türkiye'nin en verimli tarım bölgelerinden biri olan Iğdır Ovasının iki katı büyüklüğünde tarım alanının sulanması imkânı doğacaktır. Değerli milletvekilleri, bu noktaya özellikle dikkatinizi çekmek istiyorum.
Öte yandan, Kars'ta, ekilebilir tarımsal alanın yüzde 60'ında hububat, yüzde 5'inde yem bitkileri, yüzde 3'ünde de endüstri bitkileri ekimi yapılmaktadır; ancak, Kars'taki doğa şartları, hububatta verimi düşürmektedir. Hububattan elde edilen verim, Türkiye ortalamasının üçte 1'idir.
Bu nedenlerle, Kars'ta, hububat ekimi yerine yem bitkileri ve endüstri bitkileri ekimini teşvik etmemiz gerekmektedir; çünkü, yem bitkilerinin verimi, hububata göre beş kat daha fazladır. Ayrıca, ağır kış şartları nedeniyle, arazide beslenemeyen hayvanların yem bitkileriyle beslenmeleri de, bölgemizin en önemli geçim kaynağı olan hayvancılığın gelişmesine büyük katkı sağlayacaktır.
Diğer yandan, yüzde 3 oranında olan endüstri bitkilerinin ekimi de bölgemizde teşvik edilmelidir. Zira, Kars'ta yapılan şekerpancarı ekimi, Kars Şeker Fabrikasının ihtiyacının ancak üçte 1'ini karşılamaktadır.
Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Kars'taki tarımsal üretime ilişkin özetlemeye çalıştığım bu projenin hayata geçmesi için yapılması gereken, sözünü ettiğim sulama yatırımlarının bir an önce hayata geçirilmesidir. Bu sulama yatırımları ve ona bağlı olarak yem bitkileri ve endüstri bitkilerine yönelik tarımsal üretime geçildiğinde, Kars çiftçisi tekrar eski günlerine dönecek, hayvancılık, tekrar, bölgenin candamarı olacaktır.
Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; burada, özellikle üzerinde durmak istediğim husus şudur: Kars'ın kaderini değiştirmek, başta hükümetimizin olmak üzere, tümümüzün görevidir.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
AYNI GÜN GENEL KURUL’DA
Aynı gün söz alan diğer vekiller
22 konuşma daha · 7 Ocak 2003