Umman programıyla ilgili

ŞERİF BİRİNÇ (Bursa)- Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 7-9 Aralık 2004 tarihlerinde, Devlet Bakanımız Sayın Kürşad Tüzmen, Muğla Milletvekilimiz Hasan Özyer ve Antalya Milletvekilimiz Atila Emek olmak üzere, bakanlık bürokratları ve bazı işadamlarımızla beraber Umman'a bir ziyarette bulunduk; bu ziyaretle ilgili intibalarımı sizlerle paylaşmak üzere söz almış bulunmaktayım.

Umman'da, Ticaret ve Sanayi Bakanıyla, Ulaştırma Haberleşme Bakanıyla, İskân, Elektrik ve Su Bakanı ve Umman'lı işadamlarıyla bire bir irtibatlar, görüşmeler oldu. Umman'ın başşehri Maskat, temiz, çevre düzeninin en iyi korunduğu şehirlerden biri. Gittiğimizde öğrendik ki, çevre ve temizlik açısından dünyanın ikinci şehri seçilmiş.

Umman insanları, samimî, hoşgörülü, misafirperver, sıcak insanlar olarak bize gözüktüler. Geçmişte de Türkiye'yle olan irtibatları devamlı olumlu zeminde gelişmiş. Türklerle irtibatları 15 inci, 16 ncı Yüzyıla kadar inmekte. 16 ncı Yüzyılda Umman ve Hint Okyanusu Portekizlilerin egemenliğinde olduğu bir dönemde, Hindistan İmparatoru Babür Şahın isteğiyle, Kanunî, Süveyş'te, o zaman, 1535'te bir liman inşa ettiriyor ve buradaki tersanelerde inşa edilen gemilerle, 1538 yılında, Mısır Valisi Süleyman Paşa, Kızıldeniz üzerinden Umman Denizine ve Hint Okyanusuna açılarak buradaki Portekizlilerle savaşıyor. Bunu takip eden yıllarda Murat Reis, Pirî Reis, Seydi Ali Reis komutasındaki Osmanlı Donanması, yine aynı bölgede Ummanlılarla beraber Portekizlilerle savaşıyor ve Umman'ın kıyı şeridinde, başta başşehir Maskat olmak üzere Portekizlilerin elinden geri alıyorlar. Daha sonraki yıllarda, Osmanlı Donanması, Basra Körfezi ve Süveyş'e çekiliyor.

17 nci Yüzyılda, İranlılar, Basra Osmanlı Donanmasını kuşattıkları zaman, yine Umman Donanması yardımıyla Osmanlı Donanması bu kuşatmayı kırıyor.

18 inci Yüzyılda da, bazı Suudî kabilelerinin Ummanlılar üzerine baskısını artırması üzerine, Osmanlı Ordusu gelerek bu baskıyı ortadan kaldırıyor.

Yani, tarih boyuncu Ummanlılarla ilişkilerimiz birebir ve müspet zeminde gelişiyor. Ummanlılar, gerek Birleşmiş Milletlerde gerekse uluslararası camiada genellikle Türkiye'nin yanında yer almakta, bazen de çekimser kalmaktadırlar. Son yıllarda Kıbrıs konusunda da aynı tavrı çizmişlerdir.

Umman'la ilk ticarî anlaşmamız 1995 yılında imzalanmıştır. Bu anlaşmaya bağlı olarak iki devlet arasında bir ortaklık kurumu kurulmuş ve bu ortaklık kurumu dahilinde ticarî ilişkiler geliştirilmiştir.

Bu yaptığımız temaslarda da dört ana konuda ilişkilerimizin üst düzeye çıkarılması kararlaştırılmıştır; bunların birincisi, karşılıklı yatırımların desteklenmesi ve korunması; ikincisi, ortak yatırımların yapılması; üçüncüsü, karşılıklı gümrük kolaylığı sağlanması, çifte vergilendirmeye çözüm bulunması; dördüncüsü de, Körfez ülkeleriyle ekonomik işbirliğinin geliştirilmesi.

Umman, Türkiye için, bölge ülkeleriyle ekonomik faaliyetlerin geliştirilmesinde bir köprü vazifesi görebilir. Yine, Türkiye, Umman için, Avrupa ve Asya ülkeleriyle olan faaliyetleri geliştirmede bir köprü vazifesi görebilir.

300 000 kilometrekarede 2 300 000 nüfusa sahip bu ülkenin gayri safî millî hâsılası 21 milyar dolardır. Fert başına düşen geliri de 9 000 dolar civarındadır. Dışticaret hacmi takriben 20 milyar dolardır; 12 milyar dolar ihracat, 8 milyar dolar ithalatları vardır.

Umman, son yıllarda ülkemizin ve bazı ülkelerin aksine deflasyon yaşamaktadır; yani, enflasyon tersine işlemektedir.

Umman'la ticaret hacmimiz takriben 30 000 000 dolar civarındadır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Birinç.

ŞERİF BİRİNÇ (Devamla)Karşılıklı temennimiz, bu miktarın, en kısa zamanda 300 000 000 dolara yükseltilmesidir.

Şu anda, Umman'da, değişik işadamlarımız yatırım yapmaktadır. Liman inşaatı, yol, otoyol, kanalizasyon ve su tesisatlarının inşaatında, Türk işadamlarımız, takriben 300 000 000 dolar civarında yatırım almış ve bu yatırımı başarıyla sürdürmektedirler. Temennimiz, önümüzdeki günlerde karşılıklı olarak işbirliğinin geliştirilmesi ve iki ülkenin dostluğunun pekişmesidir.

Bu duygu, düşüncelerle, hepinizi saygıyla selamlarım. (Alkışlar)