Ulusal Süt Konseyi tarafından açıklanan çiğ süt satış fiyatına ilişkin
Kaynak göster
Evrim Karakoz (CHP), 31 Ocak 2025 tarihinde 7/23074 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 76 gün sonra, 17 Nisan 2025).
Evrim Karakoz (CHP, Aydın). “Ulusal Süt Konseyi tarafından açıklanan çiğ süt satış fiyatına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/23074, 31 Ocak 2025. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-23074-ulusal-sut-konseyi-tarafindan-aciklanan-cig-sut-satis-fiyatina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/63c97c7d-4be8-440e-806f-0194d0692822
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 76 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 69 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasanın 98. ve TBMM içtüzüğünün 96. Maddelerine göre yazılı olarak yanıtlandırmasını dilerim.
Karakoz illetvekili
Ulusal Süt Konseyi 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere çiğ/inek Vk vsiye satış fiyatını 17 lira 15 kuruş olarak açıklamıştır.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Yem fiyatları ve artan girdi maliyetlerinin yüksekliği ortadayken çiğ sütte belirlenen bu tavsiye satış fiyatı, süt üreticilerini memnun etmemiştir.
Zararına üretim yapan süt üreticileri bu fiyat karşısında ya üretimi bırakıyorlar ya da maliyetleri karşılayamadıkları için süt hayvanlarını kesime gönderiyorlar.
Bu Bağlamda;
SORULAR
Çiğ sütte üreticiye neden alım ve fiyat garantisi verilmiyor?
Fabrikaların ve diğer firmaların üreticilerin elindeki sütü kendi belirledikleri düşük fiyatlardan almaması için yaptığınız herhangi bir çalışmanız var mıdır?
Ulusal Süt Konseyi hem süt üreticisinin hakkını hem de tüketicinin hakkını koruyabilmek adına neden daha gerçekçi bir fiyat belirlemiyor?
Aydın'da ve birçok ilimizde birçok tüccarın süt üreticilerini süt almamakla tehdit ettiği, kendi fiyat ve şartlarını üreticilere dayattığı yönündeki iddiaların araştırılması için neler yapıyorsunuz?
Tüccarın üreticiden aldığı süt; kayıt ve satış sırasında nasıl bir denetimden geçirilmektedir? Vergi toplamada adaletin sağlaması için yapılan denetimlerin yeterli olduğunu düşünüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Çiğ sütün tavsiye fiyatı Ulusal Süt Konseyince belirlenmekte ve ilan edilmektedir. Konseyin yapısında üretici, sanayici ve STK temsilcileri yer almaktadır.
Bu kapsamda Ulusal Süt Konseyi tarafından 1 Ocak 2025 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere "03,6 yağ ve 903,2 protein içeriğine sahip çiğ inek sütü tavsiye satış fiyatının (çiğ süt desteği hariç) 17,15 TL/ olarak belirlenmesine karar verilmiştir. Soğutma, nakliye ve diğer cari giderler üretici tarafından karşılandığı takdirde bu giderler üreticiye ilave olarak ödenecektir. Baz alınan yağ ve protein oranlarındaki her bir dizyem (0,1'lik değişim) için * 25 kuruş fark uygulanacaktır.
Ulusal Süt Konseyi tarafından alınan karar tavsiye niteliğinde olup, serbest piyasa şartlarında sütün yağı, proteini kuru maddesi ve diğer kalite kriterlerine göre litresi 17,15 TL üzerinde de fiyatlanabilmektedir. Bu bağlamda üreticilerimizin haklarının korunması ve piyasa koşullarından etkilenmemeleri amacıyla 15.9.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik yayımlanmıştır.
Bu yönetmelik ile sanayiye arz edilen çiğ sütün alım ve satımının sözleşmeli usulde yapılması, üretici/üretici örgütü ve alıcı arasında uyulması gereken kuralların belirlenmesi, üretim ve pazarlamada sürdürülebilirliğin sağlanması, arz talep dengesinin oluşturulması sağlanmaktadır. Söz konusu yönetmelik kapsamında çiğ sütün alım ve satımında karşılıklı üretim sözleşmesi düzenlenerek süt fiyatını belirleme imkânı bulunmaktadır.
Bakanlığımızca sürdürülebilirliğin devamı için 2024 yılı Ocak-Eylül dönemlerinde litresi 0,50 TL olarak belirlenen çiğ süt destekleme primi birim fiyatı 90100 artış ile 2024 yılı Ekim, Kasım ve Aralık ayları için litresi 1 TL*ye çıkarılmıştır.
Et ve Süt Kurumu, çiğ süt fiyatlarının Ulusal Süt Konseyi tarafından belirlenen tavsiye fiyatın altına inmesini engellemek ve sektörde oluşan arz fazlası sütü değerlendirmek amacıyla çiğ süt regülasyonu yapmaktadır.
Bu kapsamında 2024 yılında 55.250 ton çiğ sütten 4.543 ton yağsız süt tozu, 2025 yılı Ocak ayında ise 34.985 ton çiğ sütten 2.905 ton yağsız süt tozu üretilmiş olup, piyasa ihtiyaçları ve üreticilerin desteklenmesi doğrultusunda çiğ süt regülasyon faaliyetlerine devam edilmektedir.
2016-2024 yılları arasında regülasyon faaliyetleri kapsamında süt üreticilerine 1,5 milyar TL ödeme yapılmıştır.
Ayrıca çiğ süt desteğinde 2025 yılında uygulanmaya başlanan yeni destekleme modeli ile çiğ süt desteğinde temel desteklerin yanında; yönlendirici ve verimlilik odaklı başlıklar altında kaliteli çiğ süt üretiminin artırılması, spekülatif piyasa hareketliliğinin önlenmesi, hayvancılık işletmelerinin gençleştirilmesi, kadınların üretimde aktif rol oynaması belirlenen üretim bölgelerinde üretim planlamasının teşvik edilmesi amacıyla, kadın üreticilerimize/genç üreticilerimize kalite kriterlerini sağlayan üreticilerimize ve özellikle ari işletmelerden elde edilen çiğ süte ilave destek primi ödenecektir.
Çiğ süt desteği almak için düzenlenen TİP sözleşmelerde belirlenecek fiyat, Ulusal Süt Konseyinin tavsiye fiyatı olan 17,15 TL/It altında olamayacaktır. Bu fiyatın altında yapılan sözleşmeleri imzalayan üreticilerimiz çiğ süt desteğinden yararlanamayacaktır.
32310 sayılı Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik kapsamında tarımsal üretim sözleşmesinden doğan hukuk uyuşmazlıklarının arabuluculuk yoluyla çözümlenmesine TARIM VE ORMAN BAKANLIĞI Strateji Geliştirme Başkanlığı ilişkin dava şartı olarak arabuluculuk süreci 01.09.2023 tarihli ve 32296 sayılı Resmi Gazete?de yayımlanan "Tarımsal Üretim Sözleşmesinden Doğan Hukuk Uyuşmazlıklarına İlişkin Arabuluculuk Yönetmeliği" hükümlerine göre yürütmektedir.
İbrahim YUMAKLIBakan