Bir televizyon kanalında yayımlanan programda bir markanın logosunun doğrudan gösterilmesine ilişkin
Kaynak göster
Elif Esen (Yeni Yol), 17 Nisan 2026 tarihinde 7/43740 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 105 gün sonra, 31 Temmuz 2026).
Elif Esen (Yeni Yol, İstanbul). “Bir televizyon kanalında yayımlanan programda bir markanın logosunun doğrudan gösterilmesine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/43740, 17 Nisan 2026. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-43740-bir-televizyon-kanalinda-yayimlanan-programda-bir-markanin-logosunun-dogrudan-gosterilmesi (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/7adddbea-547a-4166-8db0-019dab1d5a3e
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlığa iletildi
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 105 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 87 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın T. C. Kültür ve Turizm Bakanı Sayın Mehmet Nuri Ersoy tarafından Anayasanın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 96'ıncı ve 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.
Radyo ve Televizyon Üst Kurulu (RTUK), 6112 sayılı Kanun kapsamında yayın hizmetlerini denetleyen yetkili kurumdur. Kanunun 9'uncu maddesi uyarınca ticari iletişimin yayın içeriğinden açıkça ayrılması zorunlu olup, gizli ticari iletişime izin verilmemektedir. Yaklaşık 2015 yılından bu yana CNN Türk ekranlarında yayınlanan "Hakan Çelik ile Hafta Sonu" programında özellikle 2020'li yılların başında yapılan konsept değişikliğinin ardından programda aşağıda belirtilen tarihli programlarda düzenli olarak 6112 sayılı Kanun kapsamına aykırı şekilde Apple markasının logosunun herhangi bir kapatma, flulaştırma, montajlama veya mozaikleme tekniği uygulanmadan izleyiciye doğrudan aktarıldığı ve bu durumun çeşitli yayınlarda tekrarladığı gözlemlenmektedir:
(Söz konusu programlara konuk olan şahısların unvanları yayının orijinal bağlamına sadık kalınarak, programda yer aldığı şekliyle aktarılmıştır.)
Gerekçenin tamamını göster (14 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
• 14.01.2023 : Konuk - AK Parti Genel Başkanvekili Numan Kurtulmuş
• 04.02.2023 : Konuk - Memleket Partisi Genel Başkanı Muharrem İnce
• 22.04.2023 : Konuk - İçişleri Bakanı Süleyman Soylu
• 02.11.2024 : Konuk - Prof. Dr. İlber Ortaylı
• 08.03.2025 : Konuk - Prof. Dr. İlber Ortaylı
• 19.04.2025 : Konuk - Aile Ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş
• 16.08.2025 : Konuk - Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı
• 08.11.2025 : Konuk - İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya
• 15.11.2025 : Konuk - Araştırmacı-Yazar Ertan Ozyiğit
• 13.12.2025 : Konuk - Prof. Dr Ragıp Kutay Karaca ve Doç. Dr. Ali Faik Demir
• 07.02.2026 : Konuk - Uluslararası Enerji Ajansı Direktörü Dr. Fatih Birol
• 28.02.2026 : Konuk - Milli Eğitim Bakanı Yusuf Tekin
• 08.04.2026 : Konuk - Ertan Özyiğit
• 11.04.2026 : Konuk - Gazeteci Coşkun Aral RTÜK'ün gizli ticari iletişim konusundaki yerleşik uygulamaları dikkate alındığında, söz konusu görünürlüğün mevzuat kapsamında değerlendirilip değerlendirilmediği ve herhangi bir idari işlem tesis edilip edilmediğine ilişkin kamuya açık bir bilgi bulunmamaktadır. Bu bağlamda;
SORULAR
Hakan Çelik ile Hafta Sonu isimli programda 2023 yılından itibaren Radyo ve Televizyon Üst Kurulu tarafından tespit edilmiş herhangi bir "gizli ticari iletişim" incelemesi yahut logo görünürlüğü hakkında herhangi bir inceleme başlatılmış ve sonuçlandırılmış mıdır?
Yapılmış bir inceleme varsa, bu durum 6112 sayılı Kanun'un 9'uncu maddesi kapsamında değerlendirilmiş midir?
Değerlendirme sonucunda herhangi bir idari yaptırım (uyarı, idari para cezası, program durdurma vb.) uygulanmış mıdır?
Herhangi bir inceleme yapılmamışsa, söz konusu yayınların resen incelenmesine yönelik bir çalışma planlanmakta mıdır?
Yayınlarda marka/logoların görünürlüğüne ilişkin RTÜK denetim kriterleri nelerdir?
Süreklilik arz eden marka görünürlüğünün "tesadüfi unsur" olmaktan çıkıp "örtülü reklam" sayılmasına ilişkin somut ölçütler nelerdir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız Ilgili Kurumu Olan Radyo ve Televizyon Üst Kurulundan Alınan Yazıda;
6112 sayılı Radyo ve Televizyonların Kuruluş ve Yayın Hizmetleri Hakkında Kanun'un 9'uncu maddesi uyarınca ticari iletişimin yayın hizmetlerinden açıkça ayırt edilebilir olması ve gizli ticari iletişime yer verilmemesi esastır. Bu kapsamda, medya hizmet sağlayıcı kuruluşların yayınları Üst Kurul uzmanlarınca sürekli olarak izlenmekte ve ilgili mevzuat hükümleri çerçevesinde değerlendirilmektedir.
Önergede bahsi geçen yayınlar hakkında yapılan değerlendirmelerde, yayın sırasında kullanılan dizüstü bilgisayar üzerindeki marka logosunun görünürlüğü; yayının niteliği, editöryal bütünlüğü, yayın akışı içerisindeki kullanım amacı ve ticari iletişim unsurları bakımından incelenmiştir. Yapılan hukuki değerlendirmede, söz konusu programın statik bir haber bülteni niteliğinde olmayıp analiz ve yorum ağırlıklı bir yayın kuşağı olduğu, kullanılan teknolojik ekipmanların ise yayıncılık faaliyetinin doğal ve fonksiyonel bir unsuru olarak değerlendirildiği anlaşılmıştır.
6112 sayılı Kanun'un "gizli ticari iletişim" ve "ürün yerleştirme" hükümleri kapsamında yapılan incelemede, marka logosunun görünürlüğü ile herhangi bir haksız ticari menfaat arasında illiyet bağı kurulamadığı değerlendirilmiştir. Yayında markaya yönelik sözlü bir yönlendirme yapılmadığı, kamera kullanımında markayı öne çıkaracak şekilde yakın çekim veya özel vurgu bulunmadığı, izleyiciyi belirli bir ürünü satın almaya teşvik eden manipülatif bir unsur tespit edilmediği belirlenmiştir. Ayrıca, markanın varlığının yayın içeriğini veya editöryal bağımsızlığı etkileyen bir unsur oluşturmadığı kanaatine varılmıştır.
Modern yayıncılık uygulamalarında kullanılan teknolojik cihazların görünürlüğü, hayatın olağan akışı ve yayıncılık faaliyetinin teknik gereklilikleri kapsamında değerlendirilmektedir. Canlı yayın ve analiz programlarında kullanılan ekipmanların marka veya logolarının her durumda kapatılmasının beklenmesi; yayın doğallığını, editöryal özerkliği ve haber alma özgürlüğünü olumsuz etkileyebilecek sonuçlar doğurabilecektir. Bu nedenle, somut olay özelinde söz konusu görünürlüğün reklam kastı taşıyan bir ticari iletişim niteliğinde olmadığı değerlendirilmiştir.
Bu çerçevede, soru önergesine konu yayınlarda 6112 sayılı Kanun kapsamında gizli ticari iletişim veya örtülü reklam niteliğinde mevzuata aykırı bir husus tespit edilmediği degerlendirilmiştir.
Mehmet Nuri ERSOYBakan