Engellilerin istihdamına ilişkin
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 291 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan tarafından
Anayasanın 98" inci ve TBMM İçtüzüğünün 96" ncı ve 99" uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim. LA
Onur DÜŞÜNME Hakkari Milletvekili
Türkiye'de engellilerin istihdam alanında ciddi sorunlar yaşanmaktadır. Engellilere yönelik işyerlerinde çok ciddi bir ayrımcılık ve ötekileştirme olmaktadır. Bu nedenle engelliler işgücü piyasasına dahil olamamakta ve yeterli düzeyde istihdam edilememekte ve çoğunlukla yoksul kalmaktadır.BM Engelli Hakları Sözleşmesi 27. Maddesinde ise "Çalışma ve istihdam hakları" bir devlet yükümlülüğü olarak kabul edilmiştir. Her alanda engellilere karşı yaşanan ayrımcılığın önlenmesi ve Türkiye'nin çıkardığı yasalar, imzaladığı uluslararası sözleşmelerden doğan yükümlülüklerini eksiksiz ve tam olarak yerine getirmesini sağlayacak politikaların üretilmelidir.
Bu bağlamda;
SORULAR
Bakanlığınızca engelli personel istihdamı ile ilgili bir politika belirlenmiş midir? Eğer varsa, bu politikanın engellilerin istihdamına katkıları nelerdir?
Kamuda çalışan engellilerin işe alım süreçlerinde karşılaştıkları engellerin neler olduğuna dair Bakanlığınızca bir araştırma yapılmış mıdır? Engelli bireylerin iş başvurusu sürecinde yaşadıkları zorluklar hakkında bir değerlendirme yapılmış mıdır?
Bakanlığınızca, engellilerin çalışma ortamında ihtiyaçlarına uygun düzenlemeleri yapma konusunda ne gibi adımlar atmaktadır? Engellilere özel çalışma koşulları sağlamak amacıyla alınan önlemler nelerdir?
Engelli kamu çalışanları için kariyer gelişimi ve eğitim fırsatları konusunda ne gibi destekler sunulmaktadır? Engelli personelin mesleki gelişimine yönelik politikalar ve uygulamalar nelerdir?
Kamuda çalışan engellilerin, engellilik durumlarına bağlı olarak karşılaştıkları ayrımcılık veya dışlanma gibi sorunlar hakkında yapılan izleme ve değerlendirme çalışmaları mevcut mudur?
Bakanlığınız ve bağlı kurumları, engelli çalışanların meslektaşları ve yöneticileri ile etkili iletişim kurabilmeleri için ne gibi destekler sağlamaktadır? Çalışanlara yönelik olarak yapılan sosyal etkinlikler ve destek programları nelerdir?
Engelli kamu çalışanlarının iş yerinde fiziksel erişilebilirlik konusunda yaşadıkları sorunlar hakkında yapılmış bir değerlendirme bulunmakta mıdır?
Çalışan engellilerin işten ayrılma oranları ve bu ayrılıkların nedenleri konusunda bir istatistiksel değerlendirme yapılmış mıdır?
4857 Sayılı İş Kanunu ve 657 Sayılı Devlet Memurları Kanunu gereği doldurulması zorunlu istihdam kotalarını 2023 yılı itibariyle bakanlığınızca engelli istihdamı ile doldurmuş mudur? Eğer hak tanınan kota uygulanmamışsa, yasaya aykırı davranan kamu idarecileri hakkında hangi yaptırımlar uygulanmaktadır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Vedat Işıkhan, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı ·
İlgi (o : 13.12.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1339794 sayılı yazınız.
İlgi yazınız ile Hakkari Milletvekili Sayın Onur DÜŞÜNMEZ tarafından yöneltilen 7/6969 Esas Numaralı yazılı soru önergesine ilişkin cevap aşağıda sunulmuştur.
"Türkiye'de engellilerin işçi olarak istihdamı, Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) aracılığı ile sağlanmaktadır. İstihdamı zorunlu engelli işçi kontenjanlarının takip ve denetimi aylık olarak Çalışma ve İş Kurumu İl Müdürlükleri tarafından yapılmakta; engelli işçi çalıştırma yükümlülüğüne uymayan Kamu kurum ve kuruluşları da dahil olmak üzere işveren veya işveren vekiline çalıştırmadığı her engelli işçi ve çalıştırmadığı her ay için 4857 sayılı İş Kanunu uyarınca idari para cezası uygulanmaktadır. Tahsil edilen bu idari para cezaları, kendi işlerini kurmaları, mesleki eğitim ve rehabilitasyonları, işe ve işyerine uyum projeleri, destek teknolojileri ve korumalı işyerleri ile diğer projeler aracılığı ile istihdamlarına yardımcı olmak amacıyla destek verilmesi amacıyla kullanılmaktadır.
Ayrıca; İŞKUR tarafindan aktif işgücü piyasası programları kapsamında mesleki eğitim kursları, işbaşı eğitim programları düzenlenerek engelli vatandaşlarımızın işgücüne katılımı artırılmakta; engelli bireylerin istihdama kazandırılmasına yönelik Destekli İstihdam Modeli (Engelli İş Koçluğu) hizmeti sunulmaktadır. Türkiye İş Kurumunun (İŞKUR) internet sayfasında (www.iskur.gov.tr) görme engelli bireyler için erişilebilirlik desteği bulunmaktadır. Yine İŞKUR tarafından uygulanan toplum yararına programlardan engelliler, öncelikli olarak yararlandırılmaktadır.
Bakanlığımız sektör ve çalışma alanı ayrımı yapmaksızın çalışma mevzuatı kapsamındaki tüm bireylerin sahip oldukları haklar ve istihdamlarına ilişkin toplumsal farkındalık ve bilinç düzeyini artırmak amacıyla faaliyetlerini gerçekleştirmektedir.
637 sayılı Devlet Memurları Kanununun 53 üncü maddesi uyarınca çıkarılan "Engelli Kamu Personel Seçme Sınavı ve Engellilerin Devlet Memurluğuna Alınmaları Hakkında Yönetmelik" hükümlerine göre, Ülkemizde engellilerin tercihleri doğrultusunda kamu kurum ve kuruluşlarına ait münhal kadrolara yerleştirilmeleri, EKPSS sonuçları veya kura usulü ile yapılmaktadır. Bu işlemler Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Engelli ve Yaşlı Hizmetleri Genel Müdürlüğü tarafından yürütülmektedir.
Diğer yandan ülkemizde elli ve daha fazla işçi çalıştıran işyeri sayısı ile bunların işçi statüsünde çalıştırdıkları engelli sayılarına ilişkin veriler İŞKUR internet adresinde yayınlanan İstihdamı Zorunlu Kontenjanları ile İstatistik Yıllıklarında yer almaktadır. *
Prof. Dr. Vedat IŞIKHAN
Bakan Çankaya / ANKARA Tek(312) 296 — 71 68