İçtüzük değişiklği teklifi üzerine
Konya Milletvekili · CHP
Genel Kurul, 28. Birleşim · 2. yasama yılı · 16 Aralık 2003 · 614 kelime · yaklaşık 3 dakikalık okuma
Kaynak göster
Atilla Kart (CHP), 16 Aralık 2003 tarihinde TBMM Genel Kurulu, 28. Birleşim oturumunda konuştu (gündem: İÇTÜZÜK DEĞİŞİKLĞİ TEKLİFİ ÜZERİNE); konuşma 614 kelime.
Atilla Kart (CHP, Konya). “İçtüzük değişiklği teklifi üzerine”. TBMM Genel Kurulu, 28. Birleşim tutanağı, 16 Aralık 2003. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/konusma/atilla-kart-22-2003-12-16-ictuzuk-degisiklgi-teklifi-uzerine (erişim: 1 Kasım 2026).
Konuşmanın tam metni
ATİLLA KART (Konya)Sayın Başkan, sayın milletvekilleri; Meclis İçtüzüğünün 105 inci maddesinde düzenlenen "ticarî sır" kavramıyla ilgili olarak sunmuş olduğum değişiklik teklifi 19 Haziran 2003 tarihinde Anayasa Komisyonuna intikal etmiş; ancak, komisyonda 45 gün içinde görüşülmediğinden, İçtüzüğün 37 nci maddesi uyarınca doğrudan Genel Kurul gündemine alınmasını talep etmek gereği doğmuştur. Bu sebeple söz almış bulunmaktayım; Genel Kurulu saygıyla selamlıyorum.
Değerli arkadaşlarım, bilindiği gibi İçtüzüğün 105 inci maddesinin son fıkrasına göre, devlet sırları ile ticarî sırlar Meclis araştırmasının kapsamı dışında kalmaktadır. Hemen belirtelim ki, her devletin sırlarının olması doğaldır. Bu sırların stratejik gerçeklerle bağdaşması ve unsurlarının somut olarak belirlenmesi, açıklık kazanması gerekir. Bu sebeple "devlet sırları" kavramına açıklık getirilmesi kaydıyla bu konunun ayrıca düzenlenmesi gerektiği görüşündeyim. Esasen bu konuda, Bilgi Edinme Kanunuyla, ticarî sırlar hakkındaki kanun taslağı çalışmalarının da devam etmekte olduğunu bu vesileyle bilgilerinize sunuyorum.
Ticarî sırla ilgili düzenlemeye gelince: Ülkemizde, özellikle 1990'lı yıllardan itibaren, yolsuzluk olayları, bilindiği üzere, çok büyük ölçüde artmış; bu durum, toplumu ve kamu vicdanını rahatsız eden, adalet duygusunu inciten artık, kamu bütçesinin dengesini altüst eden boyutlara ulaşmıştır. Bu tür yolsuzluklar ise, yine bilindiği üzere, daha çok bankacılık faaliyetleri ve kredilendirme işlemlerinde bankanın içinin boşaltılması veya -kamuoyunda yaygınlık kazanan deyimiyle- hortumlama yoluyla yapılmaktadır.
Değerli arkadaşlarım, yolsuzlukla mücadele için "ticarî sır" kavramıyla ilgili olarak, bankacılık mevzuatında yapılan düzenlemeler dışında, Meclis olarak, herhalde ve öncelikle, İçtüzüğün ilgili maddesi olan 105 inci maddeyi değiştirmemiz gerekmektedir.
Bu değişiklik, artık, müstacel bir hal almıştır. Başka çalışmaların ve düzenlemelerin sonucunun beklenmesini gerektirmeyecek kadar önemli bir değişiklik söz konusudur. Esasen, İçtüzük değişikliği yapılacağından ve Sayın Cumhurbaşkanının incelemesine de tabi olmadığından, 48 saat içinde bitirilebilecek bir çalışma söz konusudur.
Bu kadar önem verdiğimiz yolsuzlukla mücadele konusunda getirilen İçtüzük değişikliği teklifi, gündemi müsait olmasına rağmen, Haziran 2003'ten bu yana, Anayasa Komisyonunun gündemine alınmamıştır. Üstelik, 9 Ekimde, İçtüzüğün 26 ncı maddesine uygun olarak, yeterli imzayla başvuru yapılmış olmasına rağmen, yine gündeme alınmamış olması, herhalde, ayrıca değerlendirilmesi gereken bir husustur.
Meclis araştırması boyutuna gelmiş bir iddianın, yolsuzlukların önlenmesi ve sorumluların tespiti bakımından araştırılması gerektiği açıktır. Bu araştırmayı yapmak, Meclisin temel sorumluluğu kapsamındadır. Milletin en üst seviyede temsilcisi olan Meclisin, araştırma aşamasına gelmiş olan bir olayda, bankadaki para hareketini izleyememesinin hiçbir haklı gerekçesi olamaz. Büyük iddialarla kurulan yolsuzlukları araştırma komisyonu çalışmalarının "ticarî sır" engeline takılması, kabul edilebilir bir hal olamaz. Bu konuları, vatandaş ve toplum adına araştırmak mevkiinde olan Meclisin, bu şekilde, çalışmalarının kısıtlanmasını kabul etmek mümkün değildir.
Bu düzenleme bir an evvel yapılmadığı takdirde, yolsuzlukla mücadele kapsamında, Meclisin yapacağı çalışmaların pratik bir önemi ve anlamı olmayacaktır. Aksine bir yaklaşım, Meclisin kamu adına yapacağı yasama denetiminin şeklî düzeyde kalmasına yol açacaktır ve yapılacak çalışmaların pratik bir sonuç vermemesine yol açacaktır.
Değerli arkadaşlarım, burada, gelinen aşamada önemli olan ve müstacel olan husus, bu önergenin ve teklifin gündeme alınıp alınmaması yolundaki Meclis iradesidir. Bu teklife göre, bunun sınırları, bunun çerçevesi, bunun uygulanma şekli, bankacılık mevzuatıyla irtibatı, diğer mevzuatla irtibatı Genel Kurul aşamasında, Genel Kurulun takdirine göre ayrıca değerlendirilecek bir husustur; ama, bu aşamada önemli olan, bizim bu teklifi Genel Kurul gündemine almak yolunda irademizi beyan etmemizdir. Bu sebeple bu ayırıma dikkat etmek gerekir diye düşünüyorum.
(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)
BAŞKANBuyurun Sayın Kart, sözlerinizi tamamlar mısınız.
ATİLLA KART (Devamla)Teşekkür ederim Sayın Başkanım.
Biraz evvel anlattığım sürece rağmen, komisyon başkanının, keyfî ve anlamsız bir uygulama yaparak, bu teklifi gündeme almaması, almamış olması, siyasî iktidarın yolsuzlukla mücadele konusundaki söylemlerinde tutarlı ve inandırıcı olmadığı yolundaki değerlendirmeleri kuvvetlendirmektedir. Tekrar ifade ediyorum, bu İçtüzük değişikliğinin yapılması, başka bir konu ve düzenlemeyle bağlantılı hale getirilemez, getirilmemelidir. Biz, kendi çalışmamızın şartlarını ve sınırlarını tespit edeceğiz. Yapacağımız bu tespitte, diğer yasal çalışmaları olumsuz yönde etkileyecek bir unsur söz konusu olmayacaktır.
Bu düşüncelerle, talebimin kabul göreceğini ümit ediyor, Genel Kurulu bir defa daha saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)
AYNI GÜN GENEL KURUL’DA
Aynı gün söz alan diğer vekiller
42 konuşma daha · 16 Aralık 2003