2709 sayılı türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinde değişiklik

AK PARTİ GRUBU ADINA DENGİR MİR MEHMET FIRAT (Mersin)Sayın Başkanım, değerli milletvekili arkadaşlarım; hepinizi, Grubum adına saygıyla selamlıyorum.

Bugün, Türkiye Büyük Millet Meclisimizin sergilemiş olduğu uyum içerisindeki çalışma, aslında, halkımızın çok uzun süredir gelen beklentilerine cevap veren bir çalışma düzenidir; çünkü, müşterek akıl, mutlak surette, bizi, belli bir noktada, uyum içerisinde çalışmaya yöneltecektir ve bu neticeye de, 22 nci Dönem Meclisimizin ulaştığını görüyoruz. Bu, tabiî, bizleri olduğu gibi, halkımızı da, bizleri televizyonları başında seyreden halkımızı da çok mutlu ediyor. Ümit ediyoruz ki, iktidar partisi olarak Adalet ve Kalkınma Partisi ve muhalefeti temsil eden Cumhuriyet Halk Partisi, bundan sonraki çalışmalarında da, hukukun temel ilkeleri içerisinde, insan hak ve özgürlüklerine saygılı olarak, bunları esas alarak, hukukun üstünlüğünü de bir nebze göz önünden uzaklaştırmayarak, inanıyorum ki, birçok konuda asgarî müştereklerde birleşeceklerdir ve bundan sonraki Türkiye Büyük Millet Meclisimizin çalışması da, hakikaten, çok daha verimli olacaktır, halkımız da bundan istifade edecektir.

Değerli arkadaşlarım, tabiî ki, Sayın Araslı'nın belirttiği gibi, Anayasa, toplumsal bir mutabakatı gerektirir; çünkü, toplum ile devlet arasındaki bir kontrattır. Karşılıklı olarak, bu kontrat, insan haklarına ve özgürlüklerine saygıyı temel almak durumundadır; ancak, 1982 Anayasasının yapılış tarzı ve yapan gücün yapısı incelendiğinde, çok demokratik olduğunu iddia edebilmek, bu Anayasanın çağdaş bir anayasa olduğunu iddia edebilmek mümkün değil. Bunun en güzel, en bariz örneği de, çeşitli zamanlarda anayasa değişikliklerine gidilmiş olması. Gerek bu dönem içerisinde gerekse bundan önceki dönem içerisinde, çeşitli dönemlerde bu değişikliklere gidilme ihtiyacı da, bu Anayasanın, artık, Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlarına yetmediğini, onlara dar geldiğini göstermektedir.

Buradaki itirazımız, tabiî ki, Anayasanın başlangıç hükümleriyle ilgili, değiştirilemeyecek olan maddeleriyle ilgili değildir. Hiçbir Türk vatandaşının, artık, bu değişmez olan, devletimizin temel ilkelerini belirlemiş olan gerekçelerin veya maddelerin değiştirilmesini aklından dahi geçirmeyeceği kanısındayım. Buna, Adalet ve Kalkınma Partisi olarak da, biz, bütün kalbimizle iştirak ediyoruz; ancak, Anayasanın diğer maddelerine baktığımız zaman, burada, insan hakları ve özgürlükleri konusunda, hakikaten, öncelikle "tüm insan hak ve özgürlüklerinden istifade eder" ibaresinden sonra "ama" ile başlayan ve birçok kısıtlamalar getiren maddelerin olduğunu da kabul etmek gerekir. Kaldı ki, Cumhuriyet Halk Partisi de, bu Anayasanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren, halkın bu talebine bir yerde sözcülük yaparak, Anayasanın değiştirilmesi gerektiği konusunda çeşitli kezlerde ifadelerde bulunmuşlardır. Bunun en güzel örneklerinden birisi, tabiî ki, bugünkü şartlarda, sivil toplum kuruluşu örgütlerinin siyasete, toplum idaresine etkisinin gözden uzak tutulmaması gerektiği konusunda müşterek bir fikir içerisindeyiz; ancak, Anayasamızın bu konuyla ilgili 135 inci maddesi bu Anayasada durduğu sürece, gerçek anlamda sivil toplum kuruluşu örgütlerinin örgütlenebilmesi ve katkılarını sunabilmesi mümkün değildir. İnanıyorum ki, bu Meclis, 135 inci maddeyi de düzenleyerek sivil toplum kuruluşu örgütlerinin önünü açacak ve bu sivil toplum kuruluşu örgütlerinin, dolayısıyla halkımızın siyasetin bizzat içerisinde yer almasını sağlayacaktır.

Bunun ötesinde, yine, Cumhuriyet Halk Partisinin üzerinde dikkatle durmuş olduğu dokunulmazlıklar meselesinin de, aslında, anayasa değişiklikleriyle toptan ele alınması gerektiği konusunda Adalet ve Kalkınma Partisi olarak ayrı bir fikir içerisinde değiliz; ancak, Türkiye Büyük Millet Meclisi üyelerine verilmiş olan dokunulmazlığın yanında ve bunun dışında, 5 milyona yakın insan, devlet personeli olsun, hâkimler olsun ve buna benzer birçok kamu görevlisi hakkındaki dokunulmazlık zırhlarının da ortadan kaldırılması gerekir. Türkiye Cumhuriyetinin her vatandaşının Türk yargısı önünde eşit olarak yargılanması, en tabiî ve en kutsal haklardan birisidir. Aslında, 22 nci Dönem Türkiye Büyük Millet Meclisinin bu konuyu da bir konsensüs içerisinde halledeceği kanısındayım. Ancak, bu sağlanırken, yine, hâkim bağımsızlığını, yargı bağımsızlığını etkileyen bu Anayasadaki maddelerin de göz önünde tutularak, hakikaten, bağımsız, Türk Milleti adına evrensel hukuk kaideleri içerisinde yargılama yapan adlî teşkilatımızın da mutlak surette revize edilmesi ve önündeki anayasal engellerin kaldırılması gerektiğinde, diğer arkadaşlarımızla herhangi bir fikir ayrılığı içerisinde olacağımızı tahmin etmiyoruz.

O bakımdan, bu değişiklikte, emeği geçen bütün arkadaşlarımı öncelikle tebrik ediyorum ve bunun halkımıza hayırlı uğurlu olmasını temenni ederken, 21 inci Dönemde partiler arasında anayasa değişiklikleri konusunda uyum komisyonunun da bir an önce yeniden faaliyete geçirilerek Anayasanın yeniden gözden geçirilmesi, insan hak ve özgürlükleri, demokratikleşme ve hukuk devleti konusunda bütün engelleri, anlaşarak, hatta, yalnız Parlamento içerisindeki iktidar partisi ve anamuhalefet partisi olarak değil, dışarıda kalmış olan diğer siyasî partilerimiz, sivil toplum kuruluşu örgütlerimiz ve buna benzer diğer örgütlerle bir konsensüs sağlanarak, Anayasa üzerinde, hakikaten, gerçekçi bir değişimin 22 nci Dönem Meclisimize nasip olmasını canı gönülden temenni ediyorum.

Getirilmiş olan bu değişiklikler, inanıyoruz ki, tabiî ki, bazı temel hak ve özgürlüklerin kaldırılmış olmasının, onların sınırlanmış olmasının önündeki engelleri kaldıracaktır; ancak, bunun yeterli olduğunu söyleyebilmek mümkün değil. Ancak, tabiî ki, önümüzde uzun bir dönem var; beraber çalışma mutluluğuna erişeceğiz; inanıyoruz ki, çok daha kapsamlı bir anayasa değişikliği, en kısa sürede, bir konsensüs içerisinde 22 nci Dönem Meclisimizin önüne gelir ve bunu değiştirebilmek imkânına da bizler sahip oluruz.

Ben, bu vesileyle, bu değişikliklerin Meclisimize ve tüm halkımıza hayırlı, uğurlu olması dilekleriyle saygılarımı sunuyorum.

Teşekkür ediyorum. (Alkışlar)