2003 mali yılı bütçesi 10 uncu tur görüşmeleri

CHP GRUBU ADINA ENİS TÜTÜNCÜ (Tekirdağ)Teşekkür ederim.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; sekizinci 5 yıllık plan döneminin ortalarına geldik. Sekizinci 5 yıllık plan dönemi, Türkiye'nin planlama deneyimi açısından, planlama birikimi açısından son derece önemli bir dönemdir; çünkü, bu Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı dönemi hazırlıkları, dünyada 1980’li yılların ortasında yaşanan yeni teknolojik devrimin kazanımlarının, olanaklarının, Türkiye’ye, aşağı yukarı neler getirebileceğinin görüldüğü bir dönemdir ve bunun için - 2001-2005 yıllarından söz ediyorum; şu anda, 2003 yılındayız- bu planın hazırlıklarında, Türkiye’nin bütün planlama, maliye ve özel sektör birikimi bir araya gelerek, 22 yıllık bir perspektiften konuya yaklaşmaya çalıştılar.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; Sekizinci Beş Yıllık Kalkınma Planı, böylesi bir perspektiften, 2001-2023 yılları arasındaki 22 yıllık bir perspektiften hazırlandı ve öyle iddialı bir şekilde hazırlandı ki, 2023 yılında Türkiye’nin ulusal gelirinin 1,9 trilyon dolar olması hedeflendi ve Türkiye, yılda, ortalama olarak yüzde 7 dolayında büyüyecek diye bir hedef tespit edildi. Bu hedefle, uzun dönemli bu perspektifle, Türkiye’nin, 2023 yılında dünyanın en büyük 10 ekonomisi içine sokulması hedefi konuldu.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; Şimdi, böylesine önemli bir dönemin iki buçuk yılını idrak ediyoruz; fakat, yaşanan krizler, bu uzun dönemli perspektifin ilk beş yılında hazırlanan hedefleri anlamsız hale getirdi.

Bir de şunu söyleyeyim; bu uzun dönemli perspektifi Türk planlaması klasik planlama anlayışıyla yapmadı. AKP’li arkadaşlarımızın da sık sık dile getirdikleri gibi, yeni planlama anlayışı, strateji ve politika planlama anlayışının ilk açılımlarından biriydi. Son derece önemli buluyorum.

Bunları neden söylüyorum: Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; aslında, 3 üncü madde üzerindeki konuşmamda, bu konuya da ışık tutmaya çalıştım; ancak, zaman yetersizliği nedeniyle, kesildi. Türkiye’nin, acilen, yeni bir, orta dönemli plan yapması lazım. Bakınız, Acil Eylem Planı gibi konularla, lütfen, uğraşmayalım. Acil Eylem Planı gibi birtakım konularda ısrar edersek, hem Türkiye’ye sıkıntı vermiş oluruz hem de Adalet ve Kalkınma Partisi olarak siz, kendinize sıkıntı vermiş olursunuz. Bir an önce, ama, bir an önce, yeni planlama anlayışı çerçevesinde, üç yıllık, bir yeni makro dengeyi oluşturacak programı tespit edelim. 2003 yılı, içinde bulunduğumuz bu 2003 yılı, bu yeni planın geçiş yılı olabilir -1978 yılında, Türkiye, bir geçiş planıyla yeni bir planlamaya geçti ve Acil Eylem Planındaki önceliklerinizi de, bu yeni, üç yıllık makroekonomik programa entegre edelim. Acil Eylem Planındaki öncelikleri de entegre edelim ve değerli arkadaşlarım, burada -Sayın Maliye Bakanımız; evet yok; ama- çok yıllı bütçe modeli üzerinde bir uzlaşmanın, bir anlayış birliğinin ortaya çıktığı görülüyor. Bizim sözcülerimiz, Cumhuriyet Halk Partisi olarak biz, artık, tek yıllı bütçe değil, çok yıllı bütçe modeline geçilmesinin doğru olacağını dile getiriyorduk; Sayın Maliye Bakanımız da, bugün, bu görüşe katıldığını ifade ettiler. İşte bu anlayış, eğer, en az üç yıllık bir yeni makro ekonomik perspektifle, yeni planlama anlayışıyla örtüşürse, emin olunuz Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım Türkiye çok şey kazanır, Türkiye çok şey kazanır. Tabiî ki, burada hemen az önce söylediğim 22 yıllık perspektifin de yeni strateji ve siyaset planlaması anlayışı çerçevesinde revize edilmesi gerekiyor.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; Japonya böyle yaptı, yani konuştuğumuz bu konu Japonya planlaması; yani, daha sonraki konuşmalarda da dile getireceğiz; zaman zaman Adalet ve Kalkınma Partili arkadaşlarımın, değerli milletvekillerinin planlama deyince şöyle bir takıntısı oluyor.

AHMET YENİ (Samsun)Tanımadın daha bizi.

ENİS TÜTÜNCÜ (Devamla)Rica ediyorum.

Yani Japonya, nasıl bir planlama anlayışını götürüyorsa; Almanya nasıl bir planlama anlayışını götürmüşse, işte bu strateji ve siyaset planlaması anlayışıdır; budur. Örneğin, Japonya 1970’li yıllarda alüminyum sanayiinde bir hedef seçti, alüminyum sanayiine atak yaptı, stratejisini o çerçevede belirledi; ancak, biliyorsunuz petrol krizleri 1970’li yıllarda, petrol yoğun, enerji yoğun bir teknoloji idi; hemen döndü, esnek çünkü, döndü, elektronik sanayiine yöneldi. Yani, planlama, planlama, planlama. Türkiye her zamankinden daha çok, her zamankinden daha çok planlama anlayışına muhtaç; ama lütfen planlama anlayışını, yeni planlama anlayışının gereğine Adalet ve Kalkınma Partili arkadaşlarımız da inansınlar Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; aksi halde bir fırsat kaçacak.

Bu yeni teknolojik devrim, az önce dediğim gibi, Türkiye’ye gerçekten olağanüstü olanaklar sunuyor, bu olanakları iyi yakalayalım, bu olanakları, bağışlayınız beni, Acil Eylem Planı yaklaşımıyla, anlayışıyla yakalayamayız; sıkıntıya gireriz, zaten sıkıntıdayız

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; bakınız, beş yıllık dönemde ne söylemişiz, ne yapılmış, ona kısaca bir değinmek istiyorum: Değerli arkadaşlarım, beş yıllık dönemde, 2001 ile 2005 yılı arasında, 1998 yılı fiyatlarıyla, 73 katrilyonluk bir yatırım yapılması programlanmış. Eğer 2003 yılı programı, 2003 yılı bütçesindeki ve Devlet Planlama Teşkilatının sabit sermaye yatırımlarındaki o yatırımlar gerçekleşirse, önümüzdeki iki yıl içinde -az önce sabit fiyatlarla söyledim- 200 katrilyonluk, dikkatinizi çekiyorum, 200 katrilyonluk yatırım yapılması gerekiyor. Bunu, Türkiye’nin yapma gücü yok. İşte onun için, yeni bir planlama anlayışının, onun için, yeni bir makroekonomik modelin, yeni bir makroekonomik programın, bir an önce, ama, bir an önce hazırlanması gerekiyor.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; 2003 yılı konsolide bütçe yatırımlarına bakıyoruz. Yatırım giderleri için 8 katrilyon ayrılmış, 7,6 katrilyon. Az önce dedim, toplam 200 katrilyonluk bir yatırım programlanmış. Makroekonomik dengeler, ne kadar fazla hallaç pamuğu gibi atılmış bu yaşanan krizlerden.

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; 8 katrilyonluk bir yatırım bütçesini, konsolide bütçe içinde kabul etmek ve anlamak kesinlikle mümkün değil; çünkü, yatırım demek, iş demek, aş demek, istihdam demek, üretim demek, hizmet demek, sağlık hizmeti demek, eğitim hizmeti demek.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)